Tinyhouses, ecologische huizen, een grote moestuin en een gezamenlijke keuken, woonkamer en loods. Op negen hectare fabrieksterrein in Drenthe verrijst langzaam maar zeker ecodorp Land Van Aine. Een gemeenschappelijk woonproject van ongekend formaat voor Nederlandse begrippen, want rondom deze oude aardappelmeelfabriek in Ter Apel wonen inmiddels zo’n vijftig mensen. Fenna Janssen (59) is één van die meebouwende bewoners. “Aan het einde van de dag denk je: we hebben de woongemeenschap vandaag weer een stukje verder gebracht.”
– Je kunt deze woongemeenschap bezoeken op zaterdag 16 mei tijdens GemeenschappelijkWonenDag-
Fenna heeft niet altijd in een woongemeenschap geleefd. “Ik woonde vrij traditioneel, had een baan, een eigen huis en een druk leven. Maar er begon iets te knagen”, vertelt ze. “Ik merkte dat ik graag in een groep wilde wonen. Vooral qua sociaal contact leek dat me leuk. Dat ik kan kiezen of wil aansluiten, of op mezelf wil zijn.”
Op zoek naar een woongemeenschap
“Ik wilde wat meer zingeving voelen, ergens aan bijdragen.” Samen met haar partner Jack ging ze op onderzoek uit. Ze bezochten verschillende gemeenschappelijke wooninitiatieven en woonden zelfs een tijd in een ecodorp in Frankrijk. Maar uiteindelijk wilden ze dichter bij familie blijven en kozen ze voor Drenthe. “Wij zijn hier in 2021 gekomen. Kennisgemaakt, klusdagen meegewerkt. Dan kijk je of het met elkaar past qua visie, maar ook financieel. Dat kennismakingstraject kan tot twee jaar duren.”
Ecodorp opzetten
Land van Aine bestaat sinds 2019. De oude aardappelfabriek was al dertig jaar weg en het terrein lag braak. “Maar daar is wel zeven jaar aan voorbereidingstijd aan vooraf gegaan. Dé tip is dan ook, begin op tijd met gesprekken voeren met alle partijen”, lacht Fenna. Het ecodorp was toen zij erbij kwamen nog klein. “We waren in totaal met vijftien mensen. De eerste mensen woonden in wat pipowagens op het terrein. Je moet hier echt willen pionieren”, geeft ze aan. “Je bouwt niet alleen je eigen huis, maar ook de gemeenschap eromheen.”
Wat is een ecodorp?
Een ecodorp is een duurzame woongemeenschap waarin bewoners samen leven met aandacht voor milieu, sociale verbinding en gedeelde voorzieningen.
Hoe werkt wonen in een ecodorp?
Er is een vergunning voor zestig huizen in totaal. “De eerste dertig zijn in aanbouw. Twintig grondgebonden en ecologische huizen, en tien Tiny houses. De andere dertig units moeten in de toekomst komen in de oude fabriek.”
Elke bewoner moet zorgdragen voor zijn eigen huis, zowel qua bouw als qua financiën. Naast de huizen zijn er veel plekken die langzaam worden opgebouwd. Een gemeenschappelijk gebouw met een keuken, woonkamer, een schooltje, een winkeltje, atelier en douches. Er zijn grote werkplaatsen in de oude loods met gereedschap, kinderspeelplaats, fietsen en opslag. En er is een grote tuin, moestuin en voedselbos. “We hebben net een polytunnel gebouwd en geopend met een ceremonie”, glundert Fenna. “Ik ben de kartrekker van de tuin.”
Samen leven in een grote gemeenschap
De bewonersgroep is in een paar jaar tijd enorm gegroeid. “Het is alsof je leeft met een grote familie”, legt Fenna uit. “Met een heleboel neven en nichten. Soms heb je veel contact en soms weinig.” Het samenwerken aan het ecodorp gaat organisch. “Ik geniet erg van het samen opzetten. Ik voel dat we echt samenwerken. Ik werk veel in de tuin, een ander op de shovel. Weer drie anderen zijn aan het metselen of aan het vergaderen. En aan het einde van de dag eten we samen, als je dat wil. Je bent niet meer alleen voor jezelf iets aan het doen, je bouwt het samen op.”
Om van al die losse mensen een gemeenschap te vormen, wordt de groep ondersteunt door trainers en een psycholoog. Buurvrouw Mike (34) sluit aan bij het gesprek en vult aan. “Zodat we die groepsdynamiek stroomlijnen. We worden zo uitgenodigd om verwachtingen en eventuele irritaties uit te spreken. Zo kun je elkaars perspectief blijven zien.”
‘Het is in je eentje heel moeilijk om een ecologische levenstijl te adopteren. Samen is dat veel makkelijker’ – Mike (34)
Ecologisch en duurzaam wonen in Drenthe
Land van Aine is een ecodorp, wat betekent dat er veel aandacht is voor duurzaamheid. “In de breedste zin van het woord”, zegt Fenna. “Sociaal duurzaam, dus zorgen voor elkaar. Even de hond uitlaten, kinderen opvangen of boodschappen doen voor iemand anders. Maar ook ecologisch duurzaam, de milieubelasting beperken. Veel tweedehands materialen gebruiken, spullen lenen. En in de bouw geen toxische stoffen, geen purschuim en weinig beton gebruiken.” Ze wijst naar de ramen van haar huis. “Deze kozijnen en ramen zijn tweedehands gekocht bijvoorbeeld.”
Mike knikt mee. “Het is in je eentje heel moeilijk om een ecologische levenstijl te adopteren. Samen is dat veel makkelijker. Er is zoveel kennis en er zijn veel meer handen. Weet je niet hoe je een zonnepaneel moet monteren? Dan kan er altijd een buurman helpen.” Ze denkt even na. “Ik vind dit fantastisch. Ik zou nooit meer anders willen leven.”
Bezoek het ecodorp tijdens GemeenschappelijkWonenDag
Mike en Fenna laten hun ecodorp graag zien tijdens GemeenschappelijkWonenDag op zaterdag 16 mei. Samen met tientallen andere gemeenschappelijke woongemeenschappen openen ze de deuren. “We hebben muzikanten, bezoekers krijgen een rondleiding, er is een cakestand”, some Mike lachend op.
“Veel mensen denken dat zo’n project op deze schaal onmogelijk is,” zegt Fenna. “Maar als ze hier rondlopen, zien ze dat het wél kan. Dat je samen een andere manier van wonen kunt opbouwen.”
Kijk op www.gemeenschappelijkwonendag.nl voor alle locaties en tijden.
Doorlezen?
Lees hier over Puk, die gemeenschappelijk in Den Bosch woont! Volg ons op Instagram voor meer updates.